اعلام رسمی: ذخایر در شرایط مطلوب و بدون کمبود

سخنگوی سازمان غذا و دارو (اردیبهشت ۱۴۰۵) اعلام کرده است که هیچ کمبودی در داروهای بیماران خاص و صعب‌العلاج، از جمله بیماران سرطانی و نادر، وجود ندارد. بر اساس این گزارش، وضعیت این داروها مانند دوران قبل از جنگ است و ذخایر راهبردی آن‌ها در انبارها به میزان کافی موجود است.

محمد رضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور نیز تأکید کرده است که ذخایر استراتژیک دارو در شرایط خوبی قرار دارد و دستور واردات فوری داروهای ضروری صادر شده است.

مسئولان انجمن داروسازان ایران نیز اعلام کرده‌اند که در حال حاضر مشکل خاصی در تولید دارو و واکسن در کشور وجود ندارد و واحدهای داروسازی به طور عادی در حال فعالیت هستند. بر اساس این اظهارات، از مجموع ۲۴۰ شرکت داروسازی کشور و ۸۰ شرکت تولیدکننده مواد اولیه دارو، ۲۵ واحد شامل دو شرکت بزرگ (توفیق دارو و انستیتو پاستور ایران) مورد حمله قرار گرفته‌اند، اما تولید در سایر واحدها ادامه دارد.

گزارش‌های بین‌المللی و هشدارهای سازمان ملل

در مقابل گزارش‌های رسمی داخلی، سازمان ملل و برخی منابع بین‌المللی نسبت به بروز کمبودهای دارویی در آینده هشدار داده‌اند:

• صلیب سرخ جهانی اعلام کرده که درگیری‌های اخیر می‌تواند اثرات خود را بر جامعه ایران برای ماه‌ها و سال‌ها نشان دهد.
• بر اساس این گزارش‌ها، کارخانه تولیدکننده ۶۰ درصد فیلترهای دیالیز کشور تنها برای سه ماه آینده مواد اولیه کافی در اختیار دارد.
• برخی مقامات بیمارستانی در تهران به رویترز گفته‌اند که تنها دو ماه موجودی دارو در انبارها وجود دارد و کمبود داروی فشار خون و شیمی‌درمانی به دلیل توقف حمل‌ونقل هوایی احساس شده است.

وزارت بهداشت: افزایش توزیع و آمادگی کامل

وزارت بهداشت ایران نیز با صدور اطلاعیه‌ای اعلام کرد که به دلیل افزایش تقاضا به دنبال جابجایی جمعیت به سمت مناطق امن، سهمیه توزیع اقلام دارویی و شیرخشک افزایش یافته است و هیچگونه کمبودی در این زمینه وجود ندارد. این وزارتخانه تأکید کرده است که کلیه مراکز درمانی کشور به صورت شبانه‌روزی فعال هستند و خدمات خود را به بیماران سرطانی، خاص، صعب‌العلاج و مزمن ارائه می‌دهند.

هشدار درباره افزایش قیمت‌ها

با وجود تأمین بودن داروها، قیمت برخی اقلام دارویی در بازار آزاد افزایش چشمگیری داشته است. بر اساس گزارش‌های رسانه‌های بین‌المللی، قیمت داروی سرطان استخوان Xgeva از ۱۵ میلیون ریال به ۴۲۰ میلیون ریال (حدود ۲۸ برابر) و برخی انسولین‌ها تا ۷۰ میلیون ریال افزایش یافته است.

جمع‌بندی

وضعیت ذخایر استراتژیک دارو در ایران را می‌توان به این صورت خلاصه کرد:

شاخص	وضعیت بر اساس منابع رسمی
موجودی دارو در انبارها	✅ کافی و مطلوب
داروهای بیماران خاص و سرطانی	✅ موجود (مانند دوران قبل از جنگ)
شیرخشک و تجهیزات پزشکی	✅ بدون کمبود
فعالیت واحدهای تولیدی	✅ عادی (به جز ۲۵ واحد آسیب‌دیده)
قیمت دارو در بازار آزاد	⚠️ افزایش شدید

علت اصلی اختلاف بین گزارش‌های داخلی و بین‌المللی، تفاوت در مرجع اندازه‌گیری است: منابع داخلی عمدتاً بر موجودی انبارها و ذخایر راهبردی تمرکز دارند، در حالی که گزارش‌های بین‌المللی بیشتر بر زنجیره تأمین آینده، اختلالات حمل‌ونقل و قیمت تمام شده برای مصرف‌کننده توجه نشان می‌دهند.